محمد عبد الله عنان ( مترجم : عبد المحمد آيتى )

12

تاريخ دولت اسلامى در اندلس ( فارسي )

ششم ، منطقهء سرقسطه و ثغر اعلى . اينها مجموعهء بسيارى از شهرها و مراكز اندلس بودند كه خود حكومتهاى مستقل داشتند . در درون هريك از اين مناطق يك يا چند امارت بود ، كه خود پس از چندى در امارات بزرگتر حل مىشد بدين‌گونه هريك از اين مناطق كه به آنها اشارت رفت ، شامل يك يا چند امارت از ملوك الطوايف بود و اين امارات ، هم از حيث اراضى و هم از جهت اهميت سياسى و نظامى و اجتماعى ، با هم اختلاف داشتند . دولت قرطبه اگر از جهت وسعت خاك و منابع اقتصادى و نظامى مهمترين دولت ملوك الطوايف نبود ، از جهت معنوى نسبت به ديگر امارات از اهميت خاصى برخوردار بود ؛ زيرا مقر خلافت و مركز حكومت بود و نيز به دليل همين برترى معنوى بود كه بر ديگر امارات و شهرهاى اندلس - و لو اسما - دعوى ولايت مىكرد . به ملاحظهء همين اعتبارات معنوى و تاريخى ، در بيان تاريخ ملوك الطوايف از امارت قرطبه آغاز مىكنيم .